Onderzoek: Alcoholgebruik in Gelderland 2025
Amsterdam – 23 juli, 2025
De landelijke situatie rondom alcoholgebruik blijft zorgelijk, ondanks een groeiende groep mensen die een glas wijn of bier laten staan. 55,2% van de Nederlanders drinkt wekelijks nog te veel. Bovendien zijn er nog steeds grote regionale verschillen in het aantal overmatige drinkers in Nederland. Afkickkliniekwijzer.nl onderzocht het alcoholgebruik van volwassen Nederlanders op basis van nieuwe data van het CBS en het RIVM. Uit de analyse blijkt dat 1 op de 10 van de groep Nederlanders die te veel drinkt, zelfs een overmatig drinker is en wekelijks grote hoeveelheden alcohol consumeert.
Een meerderheid van de inwoners van Gelderland drinkt nog steeds ongezond veel (54,8%). Van de 12 Nederlandse provincies bezet Gelderland de 8ste plaats als het gaat om overmatig alcoholgebruik. 5,4% drinkt overmatig, net onder het landelijk gemiddelde van 5,7%. Dit is een daling ten opzichte van 2022, toen nog 7% van de inwoners van Gelderland overmatig dronk.
In 13 van de 51 gemeenten in Gelderland steeg echter het aantal overmatige drinkers. De grootste stijging zag de gemeente Winterswijk, waar het aantal overmatige drinkers steeg met 93,9%, van 4,9% naar 9,5% van alle volwassen inwoners. Andere gemeenten met grote stijgingen in het aantal overmatige drinkers waren Wageningen (33,3%), Nijmegen (23,4%) en Oost Gelre (22,4%).
De gehanteerde bronnen en definities zijn onder in het artikel te vinden.
Kaart Alcoholgebruik in Gelderland
Het percentage overmatige drinkers per gemeente in Gelderland. Scroll over de kaart voor de statistieken per gemeente.
Plaats de kaart op je eigen website
Gebruik hiervoor deze code:
<iframe
frameborder="0"
style="max-width:700px;width:100%;height:800px;overflow:hidden"
src="https://www.afkickkliniekwijzer.nl/wp-content/uploads/2025/07/province-gelderland.html">
</iframe>
- De gemeente Nunspeet maakte de grootste vooruitgang in afname van overmatig alcoholgebruik. In 2022 dronken nog 11,6% van de inwoners overmatig, nu is dit slechts 4% (een daling van 65,5%). Ook nam in Nunspeet het totaal aantal ongezonde drinkers dat niet de richtlijn van de Gezondheidsraad voor alcoholgebruik volgt, het sterkst af van alle Gelderse gemeenten (van 65,9% naar 44,7%), waarmee het nu het beste presteert van alle gemeenten in Gelderland.
- In Putten daalde het aantal ongezonde drinkers met 8,1% (van 54,3% naar 49,9%), maar steeg het aantal overmatige drinkers juist met 16,7% (van 4,8% naar 5,6%). Ook in Rheden, Lochem, Scherpenzeel en Zaltbommel nam het totaal aantal ‘ongezonde’ drinkers af, terwijl tegelijkertijd het aantal overmatige drinkers steeg.
- Van de 4 grote gemeenten in Gelderland (Nijmegen, Arnhem, Apeldoorn en Ede), scoort Ede het best als het gaat om totaal aantal ongezonde drinkers (48,2%) en Nijmegen het slechtst (59,9%). Nijmegen heeft ook de meeste overmatige drinkers (7,9%), terwijl Ede juist de minste telt (3,9%).
Top 10 gemeenten in Gelderland met de meeste overmatige drinkers
De 10 gemeenten in Gelderland waar procentueel de meeste mensen wonen die overmatig alcohol drinken.
- Oost Gelre (10,4%)
- Winterswijk (9,5%)
- Nijmegen (7,9%)
- Voorst (7,6%)
- Berkelland (7,3%)
- Bronckhorst (7,3%)
- Lochem (7,2%)
- Wageningen (6,8%)
- Doesburg (6,4%)
- Brummen (6,3%)
Top 10 gemeenten in Gelderland met de minste overmatige drinkers
De 10 gemeenten in Gelderland waar procentueel de minste mensen wonen die overmatig alcohol drinken.
- Doetinchem (3,3%)
- Hattem (3,7%)
- Culemborg (3,8%)
- Zutphen (3,8%)
- Duiven (3,9%)
- Ede (3,9%)
- Nunspeet (4%)
- Overbetuwe (4,1%)
- Lingewaard (4,2%)
- Maasdriel (4,2%)
Bronnen en informatie
Op basis van data van het CBS en de Gezondheidsmonitor van het RIVM heeft Afkickkliniekwijzer.nl een analyse laten uitvoeren naar het aantal overmatige drinkers in Nederland. Per provincie is in de meeste gemeenten onderzoek gedaan naar het alcoholgebruik van haar volwassen inwoners (18 jaar en ouder).
We tonen per provincie aan wat het aantal drinkers is dat niet de richtlijn volgt van de Gezondheidsraad voor alcoholgebruik uit 2015. Daarnaast kan per gemeente geraadpleegd worden wat het percentage is van drinkers dat de richtlijn niet volgt en een overmatige drinker is, volgens de definitie van het RIVM.
Definities
- Richtlijn Gezondheidsraad voor alcoholgebruik: helemaal geen alcohol drinken of maximaal 1 glas per dag, met minstens 2 alcoholvrije dagen per week.
- Ongezonde drinker: drinkt meer dan 5 standaardglazen alcohol per week, waarmee de richtlijn van de Gezondheidsraad wordt overschreden. De term “ongezonde drinker” komt niet van de Gezondheidsraad of het RIVM zelf, maar wordt hier gebruikt om meer duidelijkheid te scheppen over de impact van dit alcoholgebruik.
- Overmatige drinker: drinkt meer dan 21 standaardglazen alcohol per week (M), 14 standaardglazen alcohol per week. (V). Deze term wordt ook gehanteerd door het RIVM en het CBS.
Totaal overzicht alcoholgebruik in Gelderland per gemeente voor 2024 en 2022, verdeeld over ongezonde drinkers en overmatige drinkers.
Alcoholgebruik per gemeente in Gelderland
| Gemeente | Ongezonde drinkers 2024 | Ongezonde drinkers 2022 | Verschil ongezonde drinkers | Overmatige drinkers 2024 | Overmatige drinkers 2022 | Verschil overmatige drinkers |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Aalten | 60.3 | 63.3 | -4.7 | 5.7 | 9.3 | -38.7 |
| Apeldoorn | 52 | 55.7 | -6.6 | 4.4 | 6.7 | -34.3 |
| Arnhem | 52.5 | 54.2 | -3.1 | 5 | 6.5 | -23.1 |
| Barneveld | 48 | 52.7 | -8.9 | 4.6 | 6.3 | -27 |
| Berg en Dal | 58.6 | 59.3 | -1.2 | 6.2 | 6.7 | -7.5 |
| Berkelland | 62.8 | 66.5 | -5.6 | 7.3 | 8.9 | -18 |
| Beuningen | 57.5 | 59.3 | -3 | 5 | 6.3 | -20.6 |
| Bronckhorst | 63.3 | 54.5 | 16.1 | 7.3 | 6.4 | 14.1 |
| Brummen | 56.3 | 60.7 | -7.2 | 6.3 | 9 | -30 |
| Buren | 51.9 | 65.1 | -20.3 | 4.5 | 8.8 | -48.9 |
| Culemborg | 48.1 | 62 | -22.4 | 3.8 | 8.7 | -56.3 |
| Doesburg | 54.1 | 69.6 | -22.3 | 6.4 | 15.2 | -57.9 |
| Doetinchem | 56.4 | 54.3 | 3.9 | 3.3 | 6.3 | -47.6 |
| Druten | 57.8 | 54.9 | 5.3 | 4.7 | 4.6 | 2.2 |
| Duiven | 55.8 | 59.8 | -6.7 | 3.9 | 6.5 | -40 |
| Ede | 48.2 | 66.7 | -27.7 | 3.9 | 5.7 | -31.6 |
| Elburg | 51.5 | 59.4 | -13.3 | 6 | 7.2 | -16.7 |
| Epe | 57.2 | 58.9 | -2.9 | 4.9 | 7.7 | -36.4 |
| Ermelo | 51.2 | 56 | -8.6 | 4.7 | 7.1 | -33.8 |
| Harderwijk | 54.7 | 60.8 | -10 | 5 | 9 | -44.4 |
| Hattem | 58.9 | 55.3 | 6.5 | 3.7 | 6.5 | -43.1 |
| Heerde | 49.1 | 63.8 | -23 | 5.1 | 9.2 | -44.6 |
| Heumen | 56.6 | 63.6 | -11 | 5.9 | 6.9 | -14.5 |
| Lingewaard | 58.3 | 57.9 | 0.7 | 4.2 | 5.7 | -26.3 |
| Lochem | 60.4 | 63.7 | -5.2 | 7.2 | 6.2 | 16.1 |
| Maasdriel | 57.1 | 61 | -6.4 | 4.2 | 9.1 | -53.8 |
| Montferland | 56.4 | 55.9 | 0.9 | 4.5 | 9.6 | -53.1 |
| Neder-Betuwe | 46.8 | 60.8 | -23 | 5.2 | 6.1 | -14.8 |
| Nijkerk | 55 | 51.9 | 6 | 5.2 | 5.9 | -11.9 |
| Nijmegen | 59.9 | 59.1 | 1.4 | 7.9 | 6.4 | 23.4 |
| Nunspeet | 44.7 | 65.9 | -32.2 | 4 | 11.6 | -65.5 |
| Oldebroek | 47.4 | 65.3 | -27.4 | 5.5 | 9 | -38.9 |
| Oost Gelre | 67.9 | 63.3 | 7.3 | 10.4 | 8.5 | 22.4 |
| Oude IJsselstreek | 57.4 | 57.2 | 0.3 | 4.5 | 7.5 | -40 |
| Overbetuwe | 56.5 | 63.2 | -10.6 | 4.1 | 6.9 | -40.6 |
| Putten | 49.9 | 54.3 | -8.1 | 5.6 | 4.8 | 16.7 |
| Renkum | 53.6 | 61.3 | -12.6 | 5.3 | 9.4 | -43.6 |
| Rheden | 53.8 | 55.4 | -2.9 | 6.3 | 5.4 | 16.7 |
| Rozendaal | 66.6 | 53.2 | 25.2 | 5.7 | 5.6 | 1.8 |
| Scherpenzeel | 54.7 | 56.7 | -3.5 | 6 | 5.7 | 5.3 |
| Tiel | 46.9 | 63 | -25.6 | 4.8 | 7.5 | -36 |
| Voorst | 63.8 | 54.4 | 17.3 | 7.6 | 6.8 | 11.8 |
| Wageningen | 56.9 | 51.1 | 11.4 | 6.8 | 5.1 | 33.3 |
| West Betuwe | 50.8 | 56.4 | -9.9 | 5.1 | 7.3 | -30.1 |
| West Maas en Waal | 61.2 | – | – | 5.8 | – | – |
| Westervoort | 53.2 | 59.2 | -10.1 | 4.8 | 5 | -4 |
| Wijchen | 56.4 | 57 | -1.1 | 4.2 | 7.6 | -44.7 |
| Winterswijk | 61.1 | 60 | 1.8 | 9.5 | 4.9 | 93.9 |
| Zaltbommel | 53.6 | 60.7 | -11.7 | 6.2 | 6.1 | 1.6 |
| Zevenaar | 58.1 | 61.7 | -5.8 | 5.1 | 13.6 | -62.5 |
| Zutphen | 49.5 | 59.5 | -16.8 | 3.8 | 8.5 | -55.3 |