Decigatan (cytisinicline): werking, schema, bijwerkingen en stoppen met roken
Decigatan is een medicijn dat helpt bij het stoppen met roken. De werkzame stof in Decigatan is cytisinicline, ook bekend als cytisine. Cytisinicline werkt in de hersenen op dezelfde nicotinereceptoren als nicotine dat doet, waardoor zowel de trek naar een sigaret als ontwenningsverschijnselen verminderen.
Een kuur met Decigatan duurt maar 25 dagen. Dit is veel korter dan andere rookstopbehandelingen met medicatie, die meestal 8 tot 12 weken duren. In Nederland is Decigatan exclusief verkrijgbaar op recept via de Nationale Apotheek. Onder voorwaarden wordt het volledig vergoed binnen het stoppen-met-roken programma van de zorgverzekering.
Dit artikel geeft een volledig overzicht van wat je moet weten vóór of tijdens een stoppoging met dit middel. Lees verder voor een uitgebreide uitleg over de werking, het exacte innameschema, de mogelijke bijwerkingen, de regels rondom vergoeding en de vergelijking met alternatieve medicijnen voor stoppen met roken en nicotineproducten.
Inhoud
Wat is Decigatan?
Decigatan is een medicijn dat is geregistreerd voor de behandeling van nicotineverslaving bij volwassenen. De werkzame stof is cytisinicline (ook bekend onder de naam cytisine). Dit is een natuurlijke alkaloïde, een plantenstof gewonnen uit de zaden van de gouden regen (Cytisus laburnum).
De merknaam Decigatan klinkt voor veel Nederlanders relatief nieuw, maar de werkzame stof wordt al tientallen jaren lang gebruikt om te helpen stoppen met roken. De geschiedenis van cytisinicline begon in de jaren ’60 in Centraal- en Oost-Europa, volgens. Daar is het middel tegen roken ook nog steeds zeer bekend onder merknamen zoals Tabex en Desmoxan. Pas veel later is de cytisinicline behandeling echt naar West-Europa gehaald. In Nederland is het middel sinds 2022 officieel als geneesmiddel geregistreerd onder de merknaam Decigatan (RVG 118544), volgens het Farmacotherapeutisch Kompas.
Binnen de medische richtlijnen is Decigatan (cytisinicline) in Nederland nu een derdelijns hulpmiddel voor het volledig stoppen met roken, volgens de Standaard Stoppen met roken van het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) en de Richtlijn Tabaksverslaving- en Nicotineverslaving van de Federatie Medisch Specialisten. Dit betekent dat Decigatan wordt voorgeschreven wanneer eerstelijns hulpmiddelen (nicotinevervangers) en tweedelijns medicijnen voor stoppen met roken (bupropion en varenicline) onvoldoende werken of niet goed verdragen worden door de patiënt.
Hoe werkt cytisinicline?
Cytisinicline werkt door zich te binden aan de α4β2-nicotineacetylcholinereceptoren in de hersenen. Dit zijn dezelfde receptoren die nicotine aangrijpt. Cytisinicline lijkt dan wel op nicotine via deze werking, maar heeft zelf geen verslavende werking, volgens Harvard-professor Nancy Rigotti in Expert Opinion on Pharmacotherapy.
Er is een dubbel mechanisme waarmee de Decigatan werking begrepen kan worden, volgens. Enerzijds activeert cytisinicline de receptoren lichtjes, waardoor wat dopamine vrijkomt en de zwaarste ontwenningsverschijnselen bij een rookverslaving worden gedempt. Anderzijds bezet cytisinicline de receptoren, waardoor ze geblokkeerd worden voor de nicotine van een sigaret of ander nicotineproduct. Hierdoor is er geen groot belonend effect meer van roken.
Decigatan werkt anders dan een middel als varenicline, met name in de afbraaksnelheid. Cytisinicline heeft een veel kortere halfwaardetijd (ongeveer 4 tot 5 uur) vergeleken met de ongeveer 24 uur van varenicline, volgens een klinische studie uit 2023 in Journal of the American Medical Association. Omdat het middel veel sneller uit het lichaam verdwijnt, moet Decigatan meerdere keren per dag worden ingenomen volgens een strikt schema. Alleen zo kan de werkzame spiegel constant worden gehouden.
Hoe effectief is Decigatan?
Hoewel het in Nederland “slechts” derde keus is, is Decigatan een bewezen effectief medicijn gebruikt voor het stoppen met roken bij een rookverslaving, een verslaving aan vapen of nicotineproducten zoals snus. In veel klinische studies is aangetoond dat het middel significant effectiever is dan een placebo. Mensen die cytisinicline gebruiken, slagen er op een termijn van 6 maanden ongeveer twee tot drie keer zo vaak in om succesvol gestopt te blijven als mensen die een placebo kregen. Volgens een grote studie, de RAUORA-trial uit 2021, zou cystinicline zelfs even effectief zijn als varenicline.
Niet alle experts zijn overtuigd van de werking van cytisinicline (Decigatan) vergeleken met varenicline (Champix). Volgens onderzoekers in het Pharmaceutisch Weekblad is de positie van cytisinicline in de medische richtlijnen “beperkt”, omdat directe vergelijkende data tussen de verschillende antirookmiddelen nog schaars zijn. Toch is het aantal gebruikers van cytistinicline in Nederland al licht hoger dan dat van varenicline (18.000 vs. 17.000), volgens cijfers uit 2026 van de Stichting Farmaceutische Kengetallen.
Belangrijk is ook om te vermelden dat met Decigatan stoppen met roken als fundament een intensief en relatief kort afbouwschema van 25 dagen heeft. De methode is alleen effectief als dit innameschema zeer streng wordt nageleefd, volgens de Britse verslavingsonderzoeker Robert West in vakblad Tobacco Control. Mensen die de pillen vergeten, het schema niet volgen of vroegtijdig stoppen met de kuur, behalen aanzienlijk slechtere resultaten.
Net als bij alle andere hulpmiddelen voor het stoppen met roken, geldt bij Decigatan ook dat de effectiviteit aanzienlijk stijgt wanneer het gebruik van het medicijn gecombineerd wordt met professionele gedragsbegeleiding of een stopcoach.
Innameschema en gebruik van Decigatan
Een Decigatan kuur duurt exact 25 dagen en bestaat uit een vast, intensief afbouwschema. De totale verpakking bevat 100 tabletten van 1,5 mg, waarbij het aantal tabletten dat je per dag inneemt geleidelijk afneemt naarmate de kuur vordert.
Een belangrijke instructie voor het Decigatan gebruik aan het begin is dat gebruikers mogen blijven roken tijdens de eerste vier dagen van de behandeling. De definitieve stopdatum voor roken valt uiterlijk op dag 5 van de kuur. Vanaf dat moment mag er absoluut niet meer worden gerookt, volgens een studie uit 2014 in New England Journal of Medicine. In de tabel hieronder wordt het complete Decigatan innameschema op een rij gezet.
| Dagen | Dosering | Aantal tabletten per dag |
| Dag 1 t/m 3 | 1 tablet elke 2 uur | 6 tabletten |
| Dag 4 t/m 12 | 1 tablet elke 2,5 uur | 5 tabletten |
| Dag 13 t/m 16 | 1 tablet elke 3 uur | 4 tabletten |
| Dag 17 t/m 20 | 1 tablet elke 5 uur | 3 tabletten |
| Dag 21 t/m 25 | 1 tot 2 tabletten per dag | 1-2 tabletten |
Zoals vermeld in de Decigatan bijsluiter, zijn er ook nog een paar belangrijke praktische richtlijnen om Decigatan veilig en effectief te gebruiken. Slik de tabletten altijd volledig door met een glas water. Kauwen of fijnmalen is niet toegestaan bij cytisinicline. De tabletten vlak na of tijdens een maaltijd innemen, vermindert de kans op misselijkheid, volgens observaties door Italiaanse onderzoekers in Tobacco prevention & cessation.
Ben je een Decigatan dosering vergeten? Belangrijk is om het Decigatan schema aan te houden op het volgende geplande tijdstip. Haal de gemiste dosis niet in door een dubbele hoeveelheid in te nemen. In het verlengde hiervan, ga nooit op eigen houtje verder met de kuur na de eerste 25 dagen. Volgens de medische richtlijnen moet tussen twee kuren minimaal een paar maanden van pauze zitten, om ophoping van de stof in het lichaam te voorkomen.
Mag je Decigatan langer dan 25 dagen gebruiken?
Nee, een Decigatan-kuur is bewust beperkt tot maximaal 25 dagen. Hoe lang je Decigatan mag gebruiken is in klinische studies vastgesteld voor deze specifieke duur. De werkzaamheid en veiligheid van cytisinicline voorbij de periode van 25 dagen wordt niet ondersteund door de fabrikant of de medische richtlijnen. Decigatan langer gebruiken dan voorgeschreven is daarom medisch niet verantwoord.
Wanneer iemand een terugval krijgt na de eerste kuur, kan wel een tweede Decigatan kuur worden overwogen. Deze moet dan beginnen ná een pauze van een paar maanden, volgens een studie uit 2024 in Tobacco Prevention & Cessation. Doe dit altijd in overleg met een arts.
Andere medicijnen of hulpmiddelen voor stoppen met roken hebben standaard een langere duur, en kunnen ook makkelijker (en eerder) worden verlengd. Medicijnen zoals varenicline (Champix) en nicotinevervangende middelen (NRT) worden meestal minstens 12 weken lang gebruikt. Decigatan heeft daarmee als uniek voordeel dat iemand snel van de medicatie af is, maar als nadeel dat een kuur niet zomaar verlengd of herhaald kan worden als deze niet succesvol genoeg is.
Wat zijn de bijwerkingen van Decigatan?
De bijwerkingen van Decigatan zijn meestal mild en treden vooral op in de eerste paar dagen van de kuur. Veel bijwerkingen verminderen wanneer het lichaam aan het middel went of wanneer de dosis later in het schema afneemt. In de lijst hieronder worden veelvoorkomende bijwerkingen en zeldzame, ernstige bijwerkingen van Decigatan opgesomd en toegelicht.
Veelvoorkomende bijwerkingen (meer dan 1 op de 10 gebruikers)
- Slaapproblemen en Decigatan dromen: Gebruikers melden vaak ongewone, intense en levendige dromen, volgens een rapport van het Bijwerkingencentrum Lareb. Dit is sterk vergelijkbaar met wat bij varenicline wordt gerapporteerd.
- Droge mond: Kenmerkend voor de cytisine bijwerkingen. Tijdens de dag voldoende water drinken helpt hier tegen.
- Misselijkheid en maagklachten: Vooral bij inname op een lege maag worden mensen door Decigatan misselijk. Innemen vlak na een maaltijd vermindert (de kans op) deze klacht. Ook komen verstopping of juist diarree voor.
- Hoofdpijn: Dit is meestal mild van aard en komt vaak alleen in de eerste week voor.
- Verandering in eetlust: Decigatan kan zowel zorgen voor een toename in eetlust als een afname van de eetlust. Een toename in gewicht of anders eten kan ook direct komen met het stoppen met roken zelf.
Minder vaak voorkomende bijwerkingen (bij 1 tot 10% van gebruikers)
- Brandende tong en een veranderde smaak.
- Duizeligheid, prikkelbaarheid en concentratieproblemen.
- Een verhoogde hartslag.
- Stemmingswisselingen en algemene malaise.
Zeldzame, ernstige bijwerkingen (directe medische hulp noodzakelijk)
- Allergische reacties: Symptomen van een allergische reactie op cytisinicline zijn huiduitslag, hevige jeuk of een zwelling van het gezicht of de keel.
- Cardiovasculaire incidenten: Hartritmestoornissen of een sterk verhoogde bloeddruk kunnen optreden na het gebruik van Decigatan, volgens een studie uit 2025 in Internal and Emergency Medicine. Mensen met bestaand hart- en vaatlijden moeten het middel alleen onder zorgvuldige medische controle gebruiken.
- Ernstige stemmingsproblemen: Denk aan nachtmerries die het dagelijks leven ernstig verstoren of een depressieve episode. Net zoals bij varenicline geldt dat het lastig kan zijn om te bepalen of deze stemmingsklachten een bijwerking zijn of door de nicotineontwenning komen.
Wie mag geen Decigatan gebruiken?
Decigatan is niet voor iedere roker geschikt. Er zijn medische situaties waarin het middel beter niet of alleen onder strikte controle kan worden gebruikt. Bij de beoordeling wie mag geen Decigatan gebruiken, kijkt de arts naar belangrijke Decigatan contra-indicaties zoals in de lijst hieronder opgesomd.
- Onder de 18 jaar of ouder dan 65 jaar: Het middel is niet geregistreerd voor minderjarigen. Bij 65-plussers ontbreekt voldoende veiligheidsdata, volgens onderzoekers van de Wereldgezondheidsorganisatie in een rapport uit 2024.
- Decigatan zwangerschap en borstvoeding: Het gebruik van Decigatan tijdens de zwangerschap of door iemand die borstvoeding geeft wordt afgeraden, volgens een Italiaanse studie uit 2024 in Frontiers in Public Health. Gedragsbegeleiding en nicotinevervangende middelen (in lage dosering) worden als veiliger beschouwd.
- Hartaandoeningen (recent hartinfarct, instabiele angina pectoris of hoge bloeddruk): Bij de combinatie Decigatan en hart-gerelateerde aandoeningen moet extra worden opgelet. De werkzame stof cytisinicline kan de hartslag en bloeddruk namelijk beïnvloeden.
- Ernstige nier- of leverfunctiestoornis: Er is nog onvoldoende onderzocht in hoeverre Decigatan veilig is bij bestaande problemen met de nieren en/of lever.
- Ernstige psychiatrische aandoening: Stemmingseffecten van cytisinicline kunnen erg verwarrend zijn, zeker in combinatie met de psychologische effecten van nicotine-ontwenning. Bij bestaande psychische aandoeningen kan dit gevaarlijk zijn en is gebruik alleen toegestaan onder streng toezicht.
- Lactose-intolerantie: Decigatan tabletten bevatten lactosemonohydraat als hulpstof. Mensen met een lactose-intolerantie moeten het geneesmiddel daarom vermijden.
- Allergie: Bij een allergie voor cytisinicline of een van de hulpstoffen in de tablet is het gebruik niet toegestaan.
Bespreek altijd je volledige medische voorgeschiedenis en eventueel medicijngebruik met de huisarts voor het starten van een Decigatan-kuur.
Decigatan in combinatie met andere stoffen
Cytisinicline (Decigatan) heeft een relatief schoon farmacologisch profiel, wat betekent dat er weinig directe geneesmiddeleninteracties bekend zijn. Bij het gebruik van het hulpmiddel is het daarom beter om te focussen op het effect van het stoppen met roken zelf op het lichaam, omdat dit het metabolisme van veel medicijnen beïnvloedt, volgens Portugese onderzoekers in Annals of general psychiatry.
Decigatan en alcohol
In de Decigatan bijsluiter worden geen officiële interacties tussen cytisinicline en alcohol beschreven, maar het matigen met drinken wordt wel aangeraden tijdens de stoppoging. Stoppen met roken kan namelijk op zichzelf het drinkgedrag beïnvloeden, volgens een studie uit 2023 in Drug and Alcohol Dependence. Sommige mensen gaan ongemerkt meer drinken om de gewoonte van een sigaret in de hand te proberen te vervangen door een glas.
Zwaar drinken vermijden tijdens de Decigatan kuur, vooral in de cruciale eerste week, is het algemene advies. Alcohol verlaagt namelijk ook remmingen, wat de kans vergroot dat iemand toegeeft aan de drang om te roken, volgens een studie uit 2014 in Psychopharmacology.
Is Decigatan een antidepressivum?
Nee, Decigatan is geen antidepressivum. Cytisinicline werkt vrijwel alleen in op de nicotinereceptoren in de hersenen. Het heeft geen grote effecten op belangrijke neurotransmitters voor de stemming zoals serotonine of noradrenaline, zoals moderne antidepressiva (SSRI’s en SNRI’s) dat doen, volgens een studie uit 2024 in Biomedicine & Pharmacotherapy. Wel geeft het een kleine hoeveelheid dopamine af, volgens onderzoekers in Drug testing and analysis, maar dit helpt vooral met het dempen van ontwenningsverschijnselen zoals prikkelbaarheid.
De verwarring Decigatan en antidepressiva ontstaat mogelijk door een ander bekend middel om te stoppen met roken, bupropion (merknaam Zyban). Dit is wel oorspronkelijk een antidepressivum en wordt ook nog steeds ingezet bij depressie. Decigatan en bupropion zijn farmacologisch echter totaal verschillende middelen. Mede door de andere werking, zijn er geen schadelijke interacties bekend van cytisinicline in combinatie met SSRI’s, SNRI’s of TCA’s (tricyclische antidepressiva).
Houd bij het stoppen met roken wel rekening met de effecten hiervan op het lichaam, wanneer je antidepressiva gebruikt. De bloedspiegels van bepaalde antidepressiva (zoals duloxetine, fluvoxamine en mirtazapine) kunnen namelijk verhogen doordat de lever deze stoffen ineens minder snel afbreekt, volgens een studie uit 2019 in World Journal of Pharmacology. Een huisarts of psychiater kan zo nodig de dosering van het antidepressivum aanpassen bij het stoppen met roken.
Andere belangrijke aandachtspunten Decigatan
Alcohol en antidepressiva zijn niet de enige medicijnen (of situaties) waarbij het stoppen met roken en het gebruik van Decigatan extra medische aandacht vereist. In de lijst hieronder worden andere belangrijke middelen en situaties opgesomd voor de mogelijke interacties of gevaren die kunnen ontstaan.
- Theofylline (luchtwegmedicatie bij COPD en astma): De bloedspiegels van theofylline stijgen wanneer iemand stopt met roken. De dosis van deze medicatie moet vaak door de longarts of huisarts naar beneden worden bijgesteld om overdosering te voorkomen.
- Insuline en diabetesmedicatie: Nicotine beïnvloedt de bloedsuikerspiegel en de insulinegevoeligheid van de cellen. Bij het stoppen met roken kunnen er zo flinke schommelingen optreden. Soms zijn hiervoor aanpassingen in de diabetesmedicatie nodig.
- Clozapine en olanzapine (antipsychotica): Net als bij sommige antidepressiva kunnen de bloedspiegels van deze antipsychotica flink stijgen wanneer het versnelde metabolisme door het roken wegvalt.
- Andere rookstop-medicatie: Combineer Decigatan niet tegelijkertijd met hulpmiddelen zoals varenicline (Champix) of nicotinevervangers (pleisters, kauwgom). De werking van Decigatan (het activeren en blokkeren van nicotinereceptoren) zorgt dat deze andere middelen niet effectief kunnen werken en bijwerkingen vooral toenemen. Hoewel bupropion (Zyban) in theorie wel gecombineerd zou kunnen worden met cytisinicline door de andere werking, zijn ze samen nog niet voldoende bestudeerd, volgens een studie uit 2025 in vakblad Open Respiratory Archives.
Decigatan, Champix en andere alternatieven
Decigatan is niet het enige medicijn voor stoppen met roken in Nederland. De keuze tussen Decigatan en een geschikt Decigatan alternatief hangt af van de persoonlijke medische situatie, eerdere stoppogingen en uiteraard persoonlijke voorkeuren.
Decigatan versus Champix (varenicline)
Decigatan is niet hetzelfde als Champix, hoewel beide medicijnen farmacologisch wel veel overeenkomsten hebben. Beiden vallen namelijk in de categorie van α4β2-nicotinereceptor-agonisten. Wel zijn het structureel twee verschillende moleculen, waar Decigatan cytisinicline bevat en Champix varenicline.
In de vergelijking Decigatan vs Champix (of Decigatan vs varenicline) zitten de verschillen voor gebruikers vooral in de behandelduur en hoe vaak een tablet moet worden ingenomen. Een Decigatan-kuur is met exact 25 dagen relatief kort, maar vereist in de eerste fase wel een inname tot maximaal 6 keer per dag. Een varenicline-behandeling is een stuk langer en duurt normaal 12 weken (wat eventueel nog verlengbaar is). Gebruikers hoeven echter slechts 2 keer per dag een tablet in te nemen.
Er is ook een verschil in verkrijgbaarheid in Nederland. Decigatan is alleen via de Nationale Apotheek te verkrijgen. Varenicline (dat sinds 2025 weer ruim beschikbaar is als generiek geneesmiddel, ter vervanging van het merkmedicijn Champix) gewoon via de reguliere apotheek loopt.
Wat betreft effectiviteit ontlopen de middelen elkaar weinig. Volgens directe vergelijkende studies, zoals de bekende RAUORA-trial, doet cytisinicline niet onder voor varenicline. Ook het bijwerkingenprofiel is vrij vergelijkbaar.
Voor rokers die Champix in het verleden al eens hebben gebruikt en daar positieve ervaringen mee hadden, is varenicline opnieuw een logische keuze. Voor rokers die echter een sterke voorkeur hebben voor een korte, overzichtelijke kuur, kan Decigatan een stuk aantrekkelijker zijn. Voor beide middelen geldt wel dat professionele begeleiding vereist is voor een optimaal slagingspercentage, volgens een studie door Griekse onderzoekers in Tobacco Induced Diseases.
Decigatan versus nicotinevervangende middelen (NRT)
Nicotinevervangende middelen (NRT) zoals pleisters, kauwgom of zuigtabletten bevatten in tegenstelling tot Decigatan zélf nicotine. Ze zijn ontworpen om de nicotinewaarden in het bloed geleidelijk en gecontroleerd af te bouwen. Decigatan bevat volledig geen nicotine. De werking en effectiviteit van de twee behandelingen verschillen daarom.
Nicotinevervangers zijn minder effectief dan Decigatan, volgens een studie uit 2024 in Addiction. Toch kan een combinatie van nicotinevervangers (zoals een basispleister in combinatie met kauwgom) vergelijkbaar effectief zijn als Decigatan. Nicotinevervangers hebben wel als voordeel dat ze minder sterke bijwerkingen veroorzaken. Dit maakt ze laagdrempeliger en veiliger in gebruik.
Nicotinevervangers zijn vrij verkrijgbaar bij de drogist en de apotheek, terwijl voor Decigatan altijd een recept nodig is. In de Nederlandse medische richtlijnen wordt cytisinicline daarom pas als een alternatief gezien wanneer NRT onvoldoende effect had of niet goed werd verdragen.
Decigatan versus bupropion (Zyban)
Bupropion (beter bekend onder de merknaam Zyban) is een antidepressivum dat ook officieel is geregistreerd als hulpmiddel voor het stoppen met roken. Het werkingsmechanisme is volledig anders dan dat van cytisinicline (en het vergelijkbare varenicline). Bupropion werkt namelijk op de neurotransmitters dopamine en noradrenaline in de hersenen. Het richt zich niet direct op de nicotinereceptoren, zoals Decigatan en Champix.
De behandelduur van Zyban is gemiddeld zo’n 7 tot 9 weken lang, fors langer dan dat van Decigatan. Door de unieke werking wordt bupropion vaak specifiek overwogen en voorgeschreven voor rokers die tegelijkertijd kampen met depressieve klachten, volgens psychiater-onderzoeker Scott Moore in Journal of Clinical Psychopharmacology. Decigatan heeft deze specifieke indicatie niet.
Decigatan versus nortriptyline
Nortriptyline (merknaam Nortrilen) is een tricyclisch antidepressivum dat off-label kan worden ingezet als hulpmiddel voor het stoppen met roken, volgens de richtlijn van het Nederlandse Huisartsen Genootschap. Het medicijn wordt in de huisartsenpraktijk en verslavingszorg vooral overwogen wanneer andere behandelopties al zijn geprobeerd.
Vergoeding en kosten van Decigatan
Een kuur Decigatan van 100 tabletten kost ongeveer €212 zonder vergoeding. Onder bepaalde voorwaarden wordt het middel echter volledig vergoed door alle zorgverzekeraars in Nederland binnen het stoppen-met-roken programma. Zo hoeven de Decigatan kosten geen drempel te vormen voor een stoppoging.
Voorwaarden voor vergoeding
Gebruikers ontvangen een volledige Decigatan vergoeding door zorgverzekeraars vanuit de basisverzekering, zolang wordt voldaan aan voorwaarden zoals hieronder opgesomd.
- Recept van een arts: De kuur moet worden voorgeschreven door een medisch professional, meestal de eigen huisarts, in het kader van een stoppen-met-roken traject.
- Gedragsmatige begeleiding: Het medicijngebruik moet worden gecombineerd met professionele coaching door de huisarts, een praktijkondersteuner (POH) of een erkende stoppen-met-roken coach. Zonder deze geregistreerde begeleiding is vergoeding niet mogelijk.
- Ineffectieve alternatieven: Decigatan in Nederland is geen eerstekeusmiddel. Dit betekent dat het pas wordt vergoed wanneer is vastgesteld dat een eerdere stoppoging met nicotinevervangende middelen (NRT) niet is geslaagd of wanneer je deze niet goed verdraagt.
- Maximum aantal trajecten: Nederlandse zorgverzekeraars vergoeden maximaal drie stoppen-met-roken trajecten per kalenderjaar. Dit geldt voor de inzet van alle rookstop-medicatie bij elkaar opgeteld.
De vergoeding voor Decigatan gaat overigens niet af van het eigen risico wanneer aan bovenstaande voorwaarden voldaan wordt.
Waar kun je Decigatan kopen?
Decigatan is uitsluitend op recept te koop via de Nationale Apotheek in Nederland. De Nationale Apotheek heeft in Nederland namelijk een exclusief distributiecontract afgesloten met de fabrikant van het middel. Je kunt het middel dus niet ophalen bij een standaard apotheek op de hoek. Je arts of stopcoach stuurt het recept voor Decigatan door naar de Nationale Apotheek, die het middel via de post aan huis aflevert.
Decigatan kopen zonder recept is illegaal, hoewel het wel voorkomt. Websites of online aanbieders die beweren dit te kunnen leveren, opereren vrijwel altijd vanuit het buitenland of buiten het zicht van de inspectie. Er is een groot risico dat je hierbij vervalste of onveilige medicatie van onbekende kwaliteit ontvangt.
Soms worden online merknamen zoals Tabex of Desmoxan aangetroffen. Dit zijn middelen die dezelfde werkzame stof cytisinicline bevatten als Decigatan, en in Midden- en Oost-Europa al lange tijd worden verkocht. In Nederland zijn deze medicijnen echter niet geregistreerd als geneesmiddel door het CBG (College ter Beoordeling van Geneesmiddelen). Ze mogen daarom door Nederlandse artsen niet worden voorgeschreven, en mogen door Nederlandse apotheken ook niet worden geïmporteerd of geleverd.
Decigatan in België
In België is Decigatan onder dezelfde merknaam geregistreerd en beschikbaar. De distributiekanalen, verkrijgbaarheid in lokale apotheken en specifieke vergoedingsregels lopen daar echter anders dan in Nederland. Hoewel Belgen terecht kunnen bij alle standaard apotheken voor Decigatan, worden de kosten hiervoor niet vergoed door het RIZIV. De wettelijk vastgestelde publieksprijs in de Belgische apotheken voor een volledige kuur van 100 Decigatan tabletten is €132,45.
Stoppen met roken met Decigatan: de bredere context
Decigatan is een krachtig hulpmiddel, maar geen wondermiddel met 100% slagingskans voor iedereen. Stoppen met roken blijft voor de meeste mensen een lastige weg, vooral wanneer er sprake is van een jarenlange nicotineverslaving of wanneer iemand al meerdere mislukte stoppogingen in het verleden heeft ervaren.
Het succes van een behandeling rookverslaving hangt altijd samen met een brede aanpak. Het is minder effectief om alleen medicatie te gebruiken zonder de onderliggende gewoontes aan te pakken. De combinatie van Decigatan met professionele gedragsbegeleiding verdubbelt de uiteindelijke succeskans, volgens onderzoeksresultaten van een klinische trial in Polen uit 2011.
Voor effectieve stoppen-met-roken hulp zijn er in Nederland verschillende opties beschikbaar, zoals ook op onze stoppen met roken pagina uitvoerig wordt besproken. De huisarts en praktijkondersteuner (POH) zijn het meest toegankelijke, eerste aanspreekpunt voor hulp bij stoppen met roken. Deze kunnen ook een recept voor Decigatan afgeven. Ook is er de Stoplijn (0800-1995), dat laagdrempelige, telefonische coaching biedt via stoppen-met-roken coaches.
Voor meer professionele hulp zijn er verschillende partijen die stoppen-met-roken cursussen aanbieden. Onder meer lokale GGD’s, het Trimbos-instituut en private partijen bieden groepstrainingen en individuele cursussen aan. In de verslavingszorg zijn ook programma’s voor stoppen met roken, hoewel vooral privé-klinieken in het buitenland deze aanbieden. Dit is het overwegen waard als er ook andere verslavingsproblematiek speelt, of wanneer er al veel mislukte stoppogingen zijn gedaan.
Belangrijk om te houden is dat terugval een normaal onderdeel is bij herstel van een verslaving. De meeste rokers hebben meerdere pogingen nodig voordat ze definitief en succesvol stoppen, volgens een studie uit 2016 in British Medical Journal Open. Een mislukte Decigatan-kuur betekent niet dat het je nooit gaat lukken. Het kan juist een onmisbare, leerzame tussenstap zijn richting blijvend stoppen.
Heb je al meerdere stoppogingen achter de rug en zoek je gespecialiseerde hulp bij rookverslaving? Bel onze hulplijn via 020 – 532 0030 voor vertrouwelijk advies over behandelopties die passen bij jouw situatie.
Veelgestelde vragen
Wat doet Decigatan met je lichaam?
De werkzame stof cytisinicline in Decigatan bezet de nicotinereceptoren in je hersenen. Daardoor neemt de trek naar nicotine af en worden ontwenningsverschijnselen zoals onrust en prikkelbaarheid sterk gedempt.
Is Decigatan hetzelfde als Champix?
Nee, hoewel beide medicijnen op vergelijkbare receptoren in de hersenen werken. Decigitan bevat de stof cytisinicline en Champix bevat de werkzame stof varenicline (en is nu ook als generieke varenicline in Nederland verkrijgbaar).
Wat kost een kuur Decigatan?
Een volledige kuur kost zonder medische vergoeding ongeveer €212. Alle Nederlandse zorgverzekeraars kunnen Decigatan volledig vergoeden vanuit de basisverzekering, zolang je aan bepaalde voorwaarden voldoet.
Hoe lang mag je Decigatan gebruiken?
Een Decigatan-kuur duurt in totaal exact 25 dagen. Langer gebruik wordt door de medische richtlijnen niet aanbevolen.
Wanneer moet je stoppen met roken tijdens een Decigatan-kuur?
Je stopt binnen 5 dagen van de kuur volledig met roken. Tijdens de eerste vier dagen van de behandeling mag je nog wel roken. Deze korte opbouwperiode is bedoeld om het medicijn voldoende in je lichaam te laten inwerken.
Is Decigatan verslavend?
Nee, het middel is niet verslavend. De werkzame stof cytisinicline veroorzaakt in het lichaam geen enkele lichamelijke afhankelijkheid.
Mag je alcohol drinken tijdens een Decigatan-kuur?
Er is geen officieel verbod op alcohol drinken tijdens een kuur, maar matiging wordt wel aangeraden. Zeker in de eerste week van je stoppoging is alcohol een beruchte trigger om weer te roken.
Wordt Decigatan bij de Kruidvat verkocht?
Nee, Decigatan is alleen op recept verkrijgbaar via de Nationale Apotheek in Nederland. Het middel is legaal niet beschikbaar bij het Kruidvat of een andere drogisterij.
Beïnvloedt Decigatan zaadcellen of vruchtbaarheid?
Er zijn geen negatieve effecten van cytisinicline op zaadcellen of de vruchtbaarheid bij mannen aangetoond. Wel is medisch bewezen dat het roken zelf de zaadkwaliteit en vruchtbaarheid flink aantast.
Is Decigatan een antidepressivum?
Hoewel cytisinicline ervoor zorgt dat er een kleine hoeveelheid dopamine in je hersenen vrijkomt (dat helpt om de ergste ontwenningsverschijnselen van nicotine te dempen), behoort het niet tot de antidepressiva. Antidepressiva werken veel breder en richten zich specifiek op het herstellen van de balans van neurotransmitters zoals serotonine en noradrenaline.