Onderzoek: Alcoholgebruik in Utrecht 2025

Amsterdam – 23 juli, 2025

De landelijke situatie rondom alcoholgebruik blijft zorgelijk, ondanks een groeiende groep mensen die een glas wijn of bier laten staan. 55,2% van de Nederlanders drinkt wekelijks nog te veel. Bovendien zijn er nog steeds grote regionale verschillen in het aantal overmatige drinkers in Nederland. Afkickkliniekwijzer.nl onderzocht het alcoholgebruik van volwassen Nederlanders op basis van nieuwe data van het CBS en het RIVM. Uit de analyse blijkt dat 1 op de 10 van de groep Nederlanders die te veel drinkt, zelfs een overmatig drinker is en wekelijks grote hoeveelheden alcohol consumeert.

Een meerderheid van de inwoners van Utrecht drinkt nog steeds ongezond veel (56,7%). Van de 12 Nederlandse provincies bezet Utrecht de 7e plaats als het gaat om overmatig alcoholgebruik. 5,4% drinkt overmatig, onder het landelijk gemiddelde van 5,7%. Dit betekent ook een forse daling ten opzichte van 2022, toen 7,1% van de inwoners van Zeeland overmatig dronk. 

In 6 van de 26 gemeenten in Utrecht steeg echter het aantal overmatige drinkers. De grootste stijging zag de gemeente Soest, waar het aantal overmatige drinkers steeg met 34%, van 4,7% naar 6,3% van alle volwassen inwoners. Ook in de gemeente Utrecht (23,1%) en Leusden (21,7%) steeg het aantal overmatige drinkers procentueel flink.

De gehanteerde bronnen en definities zijn onder in het artikel te vinden.

Kaart Alcoholgebruik in Utrecht

Het percentage overmatige drinkers per gemeente in Utrecht. Scroll over de kaart voor de statistieken per gemeente.

  <iframe 
      frameborder="0" 
      style="max-width:700px;width:100%;height:800px;overflow:hidden" 
      src="https://www.afkickkliniekwijzer.nl/wp-content/uploads/2025/07/province-utrecht.html">
  </iframe>

Wat verder opvalt over alcoholconsumptie in de provincie Utrecht:

1. De gemeente Veenendaal maakte de grootste vooruitgang in afname van overmatig alcoholgebruik. In 2022 dronken nog 8,1% van de inwoners overmatig, terwijl dit nu slechts 3,2% is (een daling van 60,5%). Veenendal scoort nu het beste van alle Utrechtse gemeenten als het gaat om de minste overmatige drinkers
2. Wijk bij Duurstede stak in 2022 nog met kop en schouders boven de andere gemeenten in Utrecht uit als het ging om overmatig alcoholgebruik (10,7%), maar zag in 2024 een flinke daling naar ‘slechts’ 6,6%. Het valt hiermee net buiten de top 3 van gemeenten met de meeste overmatige drinkers.
3. Het aantal ongezonde drinkers dat niet de richtlijn van de Gezondheidsraad volgt, steeg het sterkst in de gemeente Utrechtse Heuvelrug (van 43,5% naar 55% van de inwoners). Toch daalde tegelijkertijd het aantal overmatige drinkers in de gemeente van 5,3% naar 4,7%. Ook in Montfoort, Bunschoten, De Ronde Venen, Zeist en Nieuwegein steeg het aantal ongezonde drinkers, terwijl het aantal overmatige drinkers daalde.

Top 10 gemeenten in Utrecht met de meeste overmatige drinkers

De 10 gemeenten in Utrecht waar procentueel de meeste mensen wonen die overmatig alcohol drinken.

1. Montfoort (6,8%)
2. Eemnes (6,7%)
3. Bunschoten (6,7%)
4. Wijk bij Duurstede (6,6%)
5. Utrecht (6,4%)
6. Soest (6,3%)
7. Oudewater (6,0%)
8. Baarn (5,9%)
9. De Ronde Venen (5,8%)
10. De Bilt (5,8%)

Top 10 gemeenten in Utrecht met de minste overmatige drinkers

De 10 gemeenten in Utrecht waar procentueel de minste mensen wonen die overmatig alcohol drinken.

1. Veenendaal (3,2%)
2. Woudenberg (3,7%)
3. Nieuwegein (4,1%)
4. Rhenen (4,2%)
5. Vijfheerenlanden (4,3%)
6. IJsselstein (4,4%)
7. Houten (4,5%)
8. Utrechtse Heuvelrug (4,7%)
9. Lopik (4,7%)
10. Zeist (4,9%)

Bronnen en informatie

Op basis van data van het CBS en de Gezondheidsmonitor van het RIVM heeft Afkickkliniekwijzer.nl een analyse laten uitvoeren naar het aantal overmatige drinkers in Nederland. Per provincie is in de meeste gemeenten onderzoek gedaan naar het alcoholgebruik van haar volwassen inwoners (18 jaar en ouder).

We tonen per provincie aan wat het aantal drinkers is dat niet de richtlijn volgt van de Gezondheidsraad voor alcoholgebruik uit 2015. Daarnaast kan per gemeente geraadpleegd worden wat het percentage is van drinkers dat de richtlijn niet volgt en een overmatige drinker is, volgens de definitie van het RIVM.

Definities

• Richtlijn Gezondheidsraad voor alcoholgebruik: helemaal geen alcohol drinken of maximaal 1 glas per dag, met minstens 2 alcoholvrije dagen per week.
• Ongezonde drinker: drinkt meer dan 5 standaardglazen alcohol per week, waarmee de richtlijn van de Gezondheidsraad wordt overschreden. De term “ongezonde drinker” komt niet van de Gezondheidsraad of het RIVM zelf, maar wordt hier gebruikt om meer duidelijkheid te scheppen over de impact van dit alcoholgebruik.
• Overmatige drinker: drinkt meer dan 21 standaardglazen alcohol per week (M), 14 standaardglazen alcohol per week. (V). Deze term wordt ook gehanteerd door het RIVM en het CBS.

Totaal overzicht alcoholgebruik in Utrecht per gemeente voor 2024 en 2022, verdeeld over ongezonde drinkers en overmatige drinkers.