Pijnstillerverslaving

Verslaafd aan sterke pijnstillers. In Nederland neemt deze vorm van medicijnverslaving snel toe.

Pijnstillerverslaving

Afgelopen zomer kwam het bericht naar buiten dat het gebruik van de pijnstiller Oxycodon explosief is gestegen. Het medicijn wordt voorgeschreven bij bijvoorbeeld kankerpatiënten tegen hevige pijnen, maar wordt de afgelopen tien jaar ook steeds vaker gebruikt bij gewrichtspijn en botbreuken.

Volgens cijfers van RTL Nieuws kregen 75.000 patiënten de pijnstiller voorgeschreven in 2007. Tien jaar later kregen 490.000 patiënten Oxycodon voorgeschreven. Gevaarlijk en zeer verslavend, aldus artsen en deskundigen.

Opioïden: Sterkste soort pijnstiller
Alhoewel artsen en deskundigen waarschuwen voor overmatig gebruik van Oxycodon, is dit natuurlijk niet de enige pijnstiller op de markt. Pijn komt in verschillende soorten en maten voor. Hoofdpijn is iets anders dan een botbreuk, terwijl het verzwikken van de enkel weer iets anders is dan de hevige pijn die voor kan komen bij kanker. Hierdoor zijn er ook verschillende soorten pijnstillers op de markt. Verslaving kan een rol spelen bij de sterkste soort pijnstillers die op de markt zijn, de zogenaamde opioïden.

DIRECT IEMAND AAN DE LIJN?

Bel voor advies

085 - 029 11 18
In samenwerking met Vincere

Sterke pijnstillers
Opioïden zijn zeer sterke pijnstillers. Ze worden gebruikt bij de behandeling van pijn bij bijvoorbeeld kanker, wanneer patiënten een palliatieve behandeling krijgen.

Oxycodon behoort tot de opioïden, maar ook morfine, fentanyl, methadon en buprenorfine behoren tot deze categorie. Al deze pijnstillers zijn weer verkrijgbaar in diverse doseringen en merken. Wanneer opioïden tegen pijn gebruikt wordt is er geen sprake van een verslaving. Zodra de pijn echter weggenomen is, is het wel belangrijk om het gebruik hiervan te verminderen middels een afbouwschema. Vervolgens is het zaak om helemaal te stoppen met de pijnstillers.

Van een verslaving is pas sprake als er opioïden gebruikt worden als er geen pijn bestreden hoeft te worden.

Werkzame stof zit in pil
Pijnstillers kunnen op verschillende manieren worden ingenomen, maar meestal gaat het om pijnstillers die via de mond worden ingenomen. Wanneer deze worden doorgeslikt zal het maagzuur de pil oplossen. Dit geeft de werkzame stoffen vrij.

Wanneer deze de darmen bereiken worden deze stoffen in het bloed opgenomen. Via de lever, waar een deel van de enzymen worden afgebroken, gaat het bloed met de overgebleven stoffen naar het hart. Vanuit daar wordt het verder gepompt door het lichaam.

De roes komt doordat de stoffen de hersenen bereiken. Het overmatig gebruik van een opioïde lijkt qua verslaving op een heroïne-verslaving.

Geen kick maar roes
Een 'kick' zul je niet krijgen van opioïden wanneer deze gebruikt wordt voor pijnbestrijding. Wanneer je deze pijnstillers echter slikt zonder dat er pijn te bestrijden is, dan geven ze wel een bepaalde roes. Je wordt er ontspannen van, krijgt een prettig gevoel en raakt verdoofd.

Wat dat betreft heeft het een vergelijkbare ervaring met alcohol of drugs. Dit is meteen ook het gevaar. Wanneer deze pijnstillers niet afgebouwd worden op het moment dat de pijn weg is, of als ze genomen worden wanneer er helemaal geen sprake is van pijn, dan hebben de opioíden een verslavende werking op de gebruiker.

Lichamelijke gevolgen
Naast de roes die deze pijnstillers kunnen geven gaan de hartslag en de temperatuur van het lichaam omlaag. Ook de ademhaling wordt langzamer en de pupillen worden kleiner.

Deze pijnstillers werken ook op de darmen, die trager gaan werken. Hierdoor krijgt de gebruiker moeite met de ontlasting. Ook de sluitspier van de blaas raakt iets verdoofd, waardoor plassen ook moeilijker wordt. De gebruiker krijgt vaak minder zin in seks en bij vrouwen kan ook de menstruatie ontregeld raken.


Herkennen van pijnstillergebruik

Op het eerste gezicht lijken pijnstillers misschien onschuldig, want de arts schrijft ze tenslotte voor. Ook paracetamol, wat we allemaal bij de drogisterij kunnen kopen, valt onder de pijnstillers. Pijnstillers worden geslikt tegen een bepaalde pijn en het gebruik ervan zorgt ervoor dat de persoon minder pijn en last heeft. Dit is de gewenste werking van het medicijn.

Wanneer pijnstillers overmatig worden gebruikt, dan is dit niet alleen meer tegen de pijn. Alhoewel aan de buitenkant vaak moeilijk te zien is of er sprake is van een pijnstillerverslaving, zijn er wel enkele punten waar je op kunt letten.

- Stemmingswisselingen wanneer er te weinig pijnstillers aanwezig zijn

- De pijnstillers raken sneller op dan zou moeten

- De persoon is suffer en meer afwezig dan normaal het geval zou zijn

- Sociale gelegenheden, werk en relaties lijken minder belangrijk

- De motoriek is verminderd, wat kan resulteren in dingen laten vallen, of zelf vallen

  • Risico's bij een pijnstillerverslaving

    Net als bij andere verslavingen geeft ook een pijnstillerverslaving bepaalde risico's voor de gebruiker. Risico's zijn lichamelijk van aard, maar ook geestelijk. Het overmatig gebruik van sterke pijnstillers kan risico's met zich meebrengen voor het hart, de nieren en de maag.

    Daarnaast onderdrukt het bepaalde klachten, waardoor je het minder snel merkt als je echt ziek bent. Een overdosis is ook mogelijk. Hierbij kan de ademhaling stil gaan liggen. Gebruikers kunnen epileptische aanvallen krijgen, maar ook veelvuldig moeten braken waarbij het schuim op de lippen staat. Door onregelmatige menstruatie kunnen vrouwen zwanger raken, wat meestal pas in een later stadium ontdekt wordt.

    De coördinatie, motoriek en concentratie worden verminderd. Je wordt er suf en ongeïnteresseerd van, waar sociale contacten en werk onder kunnen gaan lijden. Dit kan weer leiden tot psychische problemen voor de gebruiker.

  • Veilig gebruik van pijnstillers

    Pijnstillers gebruik je veilig door je te houden aan de voorgeschreven dosis van de arts. Hierbij zal rekening worden gehouden met het afbouwen wanneer de pijn is afgenomen. Afhankelijkheid kan optreden wanneer de dosis wordt overschreden, of wanneer de pijn verdwenen is en je nog steeds pijnstillers slikt.

    Gebruik pijnstillers daarom altijd in overleg met de arts en neem direct contact op wanneer je merkt dat je afhankelijk begint te worden.

Afkicken van een pijnstillerverslaving

In Nederland is er weinig informatie bekend over het aantal mensen die lijden aan een pijnstillerverslaving. Vaak melden ze zich niet bij een afkickkliniek. Ze blijven ermee rondlopen, of blijven bij de arts die de pijnstillers in eerste instantie heeft voorgeschreven.

Hoeveel mensen er in Nederland rondlopen met een pijnstillerverslaving is dan ook niet bekend. Een verslaving ligt op de loer bij het overmatig gebruik van pijnstillers. In de verslavingszorg valt een pijnstillerverslaving onder een medicijnverslaving. Afkicken van de pijnstillers is dan ook heel goed mogelijk bij een afkickkliniek. De kosten hiervan worden vergoed door de zorgverzekeraar.

Professionele hulpverlening
Bij een verslavingskliniek zul je niet alleen afkicken van de pijnstillers, maar ook achterliggende problemen waardoor je teveel pijnstillers bent gaan gebruiken zullen worden behandeld. De klinieken bieden een totaalpakket.

Je kunt bij een afkickkliniek terecht komen via een verwijzing van de huisarts of neem direct contact op met een verslavingskliniek voor meer informatie.

Wanneer je ziet dat een familielid of vriend teveel pijnstillers gebruikt en je kunt niet tot deze persoon doordringen, dan kun je ook de hulp van een interventionist inschakelen om een interventietraject te starten.

IK WIL NU HULP

Help jezelf of iemand anders!

Denk je dat je hulp nodig hebt? Schakel dan professionals in.